Dünyanın en çok satan yazarlarından Bernhard Schlink anlatıyor: Adil olan nedir?

Almanya’da yaygın tartışma konusu haline gelen emeklilik sisteminin sürdürülebilirliği, yazar ve hukukçu Bernhard Schlink’in yeni kitabı üzerinden yeniden tartışmaya açıldı. Schlink’e göre emeklilik vaatleri, adalet ve nesiller arası sorumluluğun merkezinde yer alıyor.

  • ü
  • 25 Şubat 2026
  • ü
  • Kültür

Dünya edebiyatında geniş okur kitlesi bulunan Alman yazar ve hukuk profesörü Bernhard Schlink, Die Welt’e verdiği söyleşide emeklilik sistemini, adalet ve toplumsal sözleşme bağlamında yeniden değerlendirdi. Schlink’in yeni kitabı Das späte Leben (Geç Yaşam), yalnızca yaşlanma ve bireysel yaşam öykülerini değil, aynı zamanda sosyal devletin nesiller arası sözleşmesini de merkeze alıyor. Schlink, “gelecek nesillerin, bugünkü emeklilik vaatlerini yerine getirip getirmeyeceklerine karar vereceklerini” söylüyor.

Söyleşide Schlink, “adalet nedir, ne değildir?” sorusu üzerinden Almanya’daki emeklilik sistemini tartıştı. Ona göre emeklilik sadece belirli bir rakamdan ibaret değil; aynı zamanda bir toplumun güçlü ve zayıf kuşaklar arasındaki güven ilişkisini de yansıtıyor. Demografik değişim, düşük doğum oranları ve ekonomik belirsizlikler gibi faktörler, bu güvenin sınandığı temel dinamikler hâline geliyor.

Schlink, kitabında hem yaşlılara verilen vaatlerin hem de genç nesillerin geleceğe yönelik belirsizliklerinin dengelenmesi gerektiğini vurguladı. Ona göre toplumsal adalet, yalnızca bugün emekli olanların haklarını korumakla değil, gelecek çalışan kuşakların da refahını güvence altına almakla mümkündür. Bu bakış, nesiller arası dayanışmanın yeniden tanımlanması tartışmasını gündeme getiriyor.


Bu haberler de ilginizi çekebilir:

 

Bu söyleşi, Almanya’daki emeklilik reformu tartışmalarıyla aynı zamana denk geliyor; siyasi partiler ve ekonomistler arasında “nesiller arası denge”yi nasıl sağlayacakları konusunda ciddi fikir ayrılıkları bulunuyor. Schlink’in ifadeleri, hem akademik çevrelerde hem de kamuoyunda geniş yankı buldu.

Bernhard Schlink kimdir?

1944 doğum. Yazar, hukukçu ve akademisyen. Heidelberg ve Berlin üniversitelerinde anayasa ve idare hukuku profesörü olarak görev yapmış; özellikle hukuk felsefesi ve kamusal sorumluluk konularındaki çalışmalarıyla tanınmıştır. Edebiyat alanındaki uluslararası çıkışını 1995’te yayımlanan Der Vorleser (Okuyucu) ile yaptı. Nazi geçmişi, suçluluk ve kuşaklar arası ahlaki hesaplaşma temalarını işleyen roman, dünya çapında milyonlarca okura ulaştı ve 2008’de Stephen Daldry tarafından sinemaya uyarlandı.

Schlink’in edebiyatı ile hukuk düşüncesi arasında belirgin bir bağ bulunur. Romanlarında sıkça “bireysel sorumluluk”, “suç ve vicdan” ile “toplumsal sözleşme” meselelerini işler. Son yıllarda yayımladığı metinlerde ise yaşlanma, ölüm ve sosyal devlet gibi konuları felsefi bir çerçevede ele almaktadır. Kamuoyundaki tartışmalara doğrudan katılan bir entelektüel kimliğiyle, Almanya’da hem edebiyat hem düşünce dünyasında etkili bir isimdir.

Almanya’da çok tartışılan emeklilik sistemi nedir?

Almanya’daki emeklilik sistemi, büyük ölçüde “nesiller arası dayanışma” ilkesine dayanır. Çalışan nüfusun ödediği primler, o dönemde emekli olanların maaşlarını finanse eder. Bu model, ekonomik büyüme ve genç nüfus oranı yüksekken sürdürülebilir kabul edilirken; düşük doğum oranları ve artan yaşam süresi nedeniyle son yıllarda yoğun biçimde tartışılmaktadır.

Demografik değişim, çalışan-emekli dengesini zorlamakta; genç kuşakların gelecekte daha yüksek prim ödeyip daha düşük maaş alma riski gündeme gelmektedir. Bu nedenle siyasetçiler, emeklilik yaşının yükseltilmesi, özel bireysel tasarruf sistemlerinin güçlendirilmesi ve prim oranlarının yeniden düzenlenmesi gibi reform önerilerini tartışmaktadır.

Eleştirmenler ise sistemin yalnızca mali bir hesap meselesi olmadığını, aynı zamanda bir “toplumsal sözleşme” olduğunu vurgular. Emeklilik vaatleri, devlet ile vatandaş arasındaki güven ilişkisinin temel unsurlarından biri sayılır. Bu nedenle Almanya’daki emeklilik tartışması, salt ekonomik değil; etik ve siyasal bir boyut da taşır.

Velev'i Google Haberler üzerinden takip edin

ÖNERİLEN İÇERİKLER